Thử thách và Cơ hội của Private Equity (Cổ phần Riêng lẻ) tại Việt Nam

Mục tiêu – Mekong Capital quản lý các quỹ private quity với mục tiêu đạt tỷ suất hoàn vốn nội bộ ròng ở mức cao tuyệt đối. Chúng tôi tin tưởng rằng, trong bất kỳ hoàn cảnh nào, các công ty private equity đều có thể đạt được tỷ suất lợi nhuận dài hạn cao nhất bởi giá trị được tạo ra trong mọi môi trường kinh tế nếu họ thi hành tốt kế hoạch của họ.

Thách thức – Tốc độ tăng trưởng GDP và nhu cầu tiêu dùng tại Việt Nam đang tăng nhanh, mở ra nhiều cơ hội phát triển cho các công ty nói chung. Đồng thời, hầu hết các ngành nghề còn chưa tập trung và nhiều công ty còn non kém trong việc ứng dụng các thông lệ tốt nhất về quản trị doanh nghiệp, cũng như không hiệu quả trong việc xây dựng và phát triển đội ngũ quản lý lãnh đạo giỏi. Do đó, đa số các công ty đều không nắm bắt tốt cơ hội tăng trưởng nhanh chóng đang hiện hữu tại Việt Nam, dẫn tới tình trạng phân tán ngành nghề cao.

Cơ hội – Các công ty phát huy hiệu quả trong việc xây dựng đội ngũ quản lý lãnh đạo giỏi thường có lợi thế cạnh tranh vững chắc trong một thị trường mà năng lực quản trị doanh nghiệp và vai trò lãnh đạo còn khan hiếm. Điều này góp phần thúc đẩy những công ty đó nắm vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực họ hoạt động và đạt được mức tăng trưởng lợi nhuận ròng hấp dẫn. Mekong Capital tạo giá trị cổ đông bằng cách đồng hành cùng các công ty mà quỹ đầu tư nhằm xây dựng đội ngũ quản lý và vai trò lãnh đạo của các công ty đó để từ đó các công ty nắm bắt được cơ hội phát triển dẫn tới mức tăng trưởng lợi nhuận ròng bền vững, đồng thời đem lại giá trị cổ đông gia tăng đáng kể.  

Chọn lọc đầu tư

Đội ngũ quản lý - Chúng tôi chọn lọc kỹ lưỡng những công ty có đội ngũ quản lý lãnh đạo cam kết cho một tầm nhìn to lớn trong tương lai của doanh nghiệp và không ngừng phát huy khả năng quản lý và lãnh đạo để đạt được thành công cho tầm nhìn đó. Các công ty với đội ngũ quản lý như vậy sẽ luôn năng động trong việc tìm kiếm và ứng dụng các thông lệ tốt nhất cho doanh nghiệp mình. Bề dày thành tích về đầu tư private quity tại Việt Nam đem lại lợi thế cho chúng tôi trong việc đánh giá và tìm ra những đội ngũ quản lý thực sự có khả năng đạt được kết quả như mong đợi.

Tập trung vào các ngành hàng tiêu dùng - Chúng tôi tập trung vào các ngành kinh doanh thúc đẩy tiêu dùng bắt kịp sức tiêu thụ ngày càng tăng của tầng lớp trung lưu đang tăng trưởng mạnh mẽ của Việt nam. Chúng tôi tin rằng các ngành nghề khác cũng có thể thành công nhưng chúng tôi chọn phát triển một khả năng cốt lõi thiết yếu trong các ngành hàng thúc đẩy tiêu dùng bao gồm bán lẻ, phân phối và phát triển thương hiệu.

Điều khoản đầu tư - Chúng tôi tuân thủ nguyên tắc đầu tư công bằng và từ chối các khoản đầu tư mà chúng tôi cho rằng đã được định giá cao hơn thực tế. Trong quá khứ, chúng tôi đã từng đầu tư ở mức cao hơn thực giá, và hiện tại, chúng tôi áp dụng việc tuân thủ nguyên tắc để giảm thiểu rủi ro về việc trả giá cao cho các khoản đầu tư.

Tập trung vào kinh doanh chuyên ngành - Chúng tôi chọn các công ty kinh doanh chuyên ngành để đầu tư và không quan tâm đầu tư vào các công ty hoạt động đa ngành nghề.

Lợi thế kinh tế theo quy mô - Chúng tôi có xu hướng đầu tư vào các công ty hàng đầu trong các lĩnh vực mà các công ty này đang hoạt động cũng như các công ty tận dụng được những lợi thế kinh tế theo quy mô. Khoảng 50% các công ty thuộc danh mục đầu tư của Mekong Enterprise Fund II và Việt Nam Azalea Fund là những công ty dẫn đầu thị phần, mặc dù một vài công ty trong số đó đã nổi lên sau khi chúng tôi đầu tư. 

Đầu tư lấy tầm nhìn làm định hướng

Mekong Capital là công ty tiên phong áp dụng mô hình Đầu tư lấy tầm nhìn làm định hướng nhằm đem lại lợi nhuận đầu tư cao một cách ổn định. Triết lý hoạt động sau đầu tư của chúng tôi dựa trên phương thức hợp tác với các công ty thuộc danh mục đầu tư để cùng kiến tạo tầm nhìn và đạt được một tương lai lớn hơn so với tương lai mà công ty dự kiến trước khi hợp tác với chúng tôi. Chúng tôi tin rằng chúng tôi góp phần gia tăng giá trị khi chúng tôi chủ động cam kết, khích lệ và đạt được một tương lai tốt đẹp hơn cho các công ty thuộc danh mục đầu tư, khác với cách thức mà một nhà đầu tư thụ động thường làm.

Kiến tạo một tầm nhìn chung – Chúng tôi và các công ty được đầu tư cùng thống nhất về một tầm nhìn chung cho tương lai của các công ty này thông qua các chỉ tiêu có thể đo lường, thường là cho giai đoạn 5 năm. Đây là tầm nhìn mà các bên đều có thể làm chủ, và sau đó chúng tôi đồng hành cùng các công ty để đảm bảo đạt được tầm nhìn đề ra.
Cùng thống nhất với ban lãnh đạo về tầm nhìn – Chúng tôi đồng hành cùng các công ty thuộc danh mục đầu tư để đảm bảo rằng tất cả mọi nhân viên có liên quan trong công ty đó, đặc biệt là các cán bộ quản lý cao và trung cấp cùng thống nhất về tầm nhìn của công ty.
Các mốc thực hiện hàng năm – Chúng tôi thống nhất với các công ty thuộc danh mục đầu tư về các mốc thực hiện hàng năm giúp đạt được tầm nhìn và đảm bảo rằng kế hoạch kinh doanh được xây dựng trên cơ sở đạt được các mốc thực hiện đó.  
Báo cáo quản trị và chỉ số đo lường hiệu suất (KPI) hàng tháng – Chúng tôi hợp tác chặt chẽ với các công ty để đưa ra chỉ tiêu KPI hàng tháng cho các bộ phần có ảnh hưởng nhất tới việc đạt được các cột mốc hàng năm. Kết quả hoạt động của công ty dựa trên các KPI này sẽ được ghi nhận trong các báo cáo quản trị hàng tháng (hay hàng tuần) nhằm tạo điều kiện cho các cấp quản lý nhanh chóng nhận ra bất cứ khi nào công ty đi chệch hướng các chỉ tiêu KPI đó.
Phân tích nguyên nhân không đáp ứng yêu cầu đặt ra – Khi các công ty thuộc danh mục đầu tư của chúng tôi gặp trở ngại hoặc đi chệch hướng so với KPIs hay các mốc thực hiện đã đặt ra, chúng tôi cùng nhau phân tích căn nguyên và hành động cần thiết để đưa công ty trở lại đúng hướng. Mục đích là để các nhân viên quản lý cấp cao hoàn toàn được trao quyền và thực hiện các bước hành động tiếp theo để giải quyết tận gốc rễ những thiếu hoặc sai sót, và công ty nhanh chóng xây dựng năng lực ở các lĩnh vực trọng yếu đối với sự thành công của doanh nghiệp. 

Thoái vốn

Báo cáo tài chính và quản trị doanh nghiệp – Chúng tôi hợp tác chặt chẽ với các công ty thuộc danh mục đầu tư nhằm đảm bảo các công ty này áp dụng những thực tiễn tốt nhất trong quản trị doanh nghiệp và báo cáo tài chính. Chúng tôi có một đội ngũ chuyên môn về tư vấn kế toán tài chính chuyên huấn luyện các công ty thuộc danh mục đầu tư ứng dụng các thực tiễn tốt nhất về báo cáo và quản trị tài chính. Chúng tôi tin tưởng rằng hệ thống báo cáo tài chính đầy đủ và chính xác đóng vai trò then chốt cho các khoản thoái vốn thành công.
Chuẩn bị cho việc niêm yết và bán thương mại – Chúng tôi hợp tác chặt chẽ với các công ty thuộc danh mục đầu tư để chuẩn bị cho việc niêm yết hoặc bán thương mại. Hầu hết các công ty của chúng tôi đều là những công ty có thương hiệu, kênh phân phối, đội ngũ bán hàng hoặc mạng lưới bán lẻ mạnh và do đó, các công ty này rất hấp dẫn đối với các nhà đầu tư chiến lược trong các giao dịch bán thương mại. Tuy nhiên, đa phần các công ty thuộc danh mục đầu tư của chúng tôi cũng có thể niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam khi việc niêm yết tại Việt Nam được nới lỏng. Chúng tôi cùng các công ty phát triển kế hoạch thoái vốn một cách rõ ràng, ví dụ như các kế hoạch niêm yết, và thường xuyên trao đổi để đảm bảo các kế hoạch này được thực hiện đúng kế hoạch. Khi kế hoạch thoái vốn bao gồm cả việc bán thương mại, chúng tôi sớm hợp tác với các cố vấn M&A nhằm đảm bảo các công ty này chuẩn bị để có các thương vụ bán ra tốt nhất.